دو مرد پس از بیست سال دوباره روبه‌رو می‌شوند: پاسبانی که روزی سر پست خود زخم چاقو برداشت و فیلم‌سازی که در نوجوانی چاقو دستش بود. مخملباف در ساختهٔ ۱۹۹۶ خود همین دیدار را به فیلمی دربارهٔ ساخته‌شدن خودش بدل می‌کند.

داستان نون و گلدون دربارهٔ چیست؟

مردی با لباس شخصی به محل انتخاب بازیگر محسن مخملباف می‌آید و خود را همان پاسبانی معرفی می‌کند که سال ۱۹۷۴ در خیابانی در تهران زخمی شد. او دنبال عذرخواهی نیست؛ می‌خواهد جلوی دوربین برود. کارگردان می‌پذیرد که آن روز را از نو بسازد و کار به دو نیم تقسیم می‌شود: مخملباف به پسری که قرار است جای پاسبان بایستد آموزش می‌دهد و پاسبان به علی بخشی، نوجوانی که نقش مخملبافِ هفده‌ساله را بر عهده دارد. دو روایت با هم جور درنمی‌آید؛ یکی دختری را به یاد می‌آورد که هر صبح به او سلام می‌کرد و گلدانی را، دیگری دستورها، پسرعمو و تکه‌ای نان را. دوربین کنار تدارکات می‌ماند — بحث بر سر لباس و کوچه و جمله‌ها — تا لحظه‌ای که دو بدل باید مقابل هم بایستند.

دربارهٔ بازیگران

بازیگران فیلم از میان خود آدم‌های ماجرا انتخاب شده‌اند، نه از میان چهره‌های مشهور. میرهادی طیبی، همان پاسبان ماجرای اصلی، نقش خودِ بزرگ‌سالش را بازی می‌کند و بدل خودش را هم کارگردانی می‌کند. مخملباف در قامت خودش جلوی دوربین می‌آید. علی بخشی که تجربهٔ بازیگری نداشت، سخت‌ترین سهم را دارد: بازسازی گذشتهٔ نوجوانی که نمی‌شناسد. بازیگران جوان دیگر هم بیشتر غیرحرفه‌ای‌اند و همین به صحنه‌های تمرین ضرباهنگی مستندگونه می‌دهد.

زمینه و اهمیت

نون و گلدون که در جشنواره‌های خارج از ایران با نام A Moment of Innocence شناخته می‌شود، در سال ۱۹۹۶ به‌صورت محصول مشترک ایران و فرانسه تکمیل شد و هفتاد و هشت دقیقه است. این فیلم در خودارجاع‌ترین دورهٔ کارنامهٔ مخملباف، میان سلام سینما و گبه، قرار می‌گیرد و به سنتی در سینمای دههٔ ۱۹۹۰ ایران تعلق دارد که فیلم را از دل ساخته‌شدن خودش بیرون می‌کشید؛ همان زمینی که عباس کیارستمی با کلوزآپ پیمود. رویداد پشت فیلم به سال ۱۹۷۴ برمی‌گردد، وقتی مخملباف هفده ساله بود؛ بازداشت پس از آن به حبسی انجامید که تا ۱۹۷۸ ادامه داشت. فیلم این پیشینه را در حد زندگی‌نامه نگه می‌دارد. این فیلم نزد تماشاگران همچنان اثری خوش‌نام به شمار می‌رود.

تماشای «نون و گلدون» در K-Time

نون و گلدون در K-Time پخش می‌شود. خواندن این صفحه برای همه آزاد است و برای تماشا تنها ورود با یک حساب رایگان K-Time لازم است. منوها، جست‌و‌جو و عنوان‌ها فارسی‌محور چیده شده‌اند تا تماشاگر ایرانی خارج از ایران راحت باشد، فیلم با صدای اصلی فارسی پخش می‌شود و یک حساب، نقطهٔ توقف شما را میان دستگاه‌ها نگه می‌دارد.