مردی که با چاهکنی نان میخورد و پولی برای درمان همسر بیمارش ندارد، تن به نمایشی همگانی میدهد که در آن استقامت خودش بلیتفروشی میشود. «بایسیکلران» ساختهٔ محسن مخملباف، درامی ایرانی محصول ۱۹۸۹ و هشتادودو دقیقهای است.
داستان بایسیکلران دربارهٔ چیست؟
نسیم مهاجری افغان است که در ایران زندگی میکند و دستمزد روزانهاش از چاهکنی کفاف هزینهٔ درمان همسر بهشدت بیمارش را نمیدهد. جستوجوی راهی برای رساندن پول در زمانی کوتاه، از طریق یک دوست، او را به برنامهگردانی کوچک میرساند که خوب میداند از درماندگی هم میتوان درآمد ساخت. قرار ساده و کاملاً علنی است: نسیم در برابر چشم مردم دوچرخه میراند و آن برنامهگردان برای تماشای همین کار بلیت میفروشد. آنچه در آغاز یک بدهی شخصی بود به رویدادی خیابانی بدل میشود و گرداگرد مردی روی دو چرخ، تماشاگران و کاسبان و صاحبان منفعت جمع میشوند. دوربین مخملباف هم به رکابزن نزدیک میماند و هم به اقتصاد کوچکی که پیرامون او شکل میگیرد.
دربارهٔ بازیگران
در فهرستی که کیتایم برای این فیلم ثبت کرده سه بازیگر دیده میشود: مهشید افشارزاده، فیروز کیانی و سمیرا مخملباف. بازیها عامدانه بیپیرایه است و بیشتر به رفتار مشاهدهشده شباهت دارد تا اجرای استودیویی؛ همین لحن با قصهای که حول کارگران، تماشاگران و فرصتطلبان میگردد جور درمیآید. نامها به همان ترتیب کاتالوگ آمدهاند و در این صفحه نقشی به هیچکدام نسبت داده نشده است.
زمینه و اهمیت
بایسیکلران در سال ۱۹۸۹ ساخته شد؛ دورهای که سینمای ایران بیش از پیش سراغ بازیگران غیرحرفهای، لوکیشنهای واقعی و قصههایی از زندگی اقتصادی روزمره میرفت. محسن مخملباف کارگردان آن است و این فیلم در میان کارهایی جای میگیرد که نام او را بیرون از مرزهای ایران شناساند. شخصیت محوری، کارگری افغان در ایران است؛ واقعیتی جمعیتی از همان سالها که فیلم آن را همچون بستر قصه به کار میگیرد و نه همچون استدلال: موقعیت او روشن میکند که چرا راههای پیش رویش ایناندازه تنگ است، و داوری دربارهٔ باقی مسائل بر عهدهٔ بیننده میماند. هشتادودو دقیقه برای یک فیلم بلند کوتاه است و همین یک موقعیت کشدار، تمام آن مدت را پیش میبرد. ژانر ثبتشدهٔ آن در کاتالوگ کیتایم درام است.
تماشای «بایسیکلران» در K-Time
بایسیکلران در کیتایم برای کاربرانی که وارد حساب خود شدهاند پخش میشود؛ خواندن همین صفحه نیازی به ورود ندارد. کیتایم برای فارسیزبانان خارج از ایران ساخته شده و رابط کاربری آن سراسر فارسی است. برای این عنوان، در مشخصات کاتالوگ نه دوبلهٔ فارسی ثبت شده و نه زیرنویس فارسی.