جنگ بیرون از خانه جریان دارد؛ شنیده میشود اما دیده نمیشود. بیشتر ماجرای «سنگ صبور» در یک اتاق میگذرد، جایی که زنی کنار همسر بیحرکتش گفتوگویی یکطرفه را آغاز میکند. عتیق رحیمی این پرستاری خاموش را به تصویر زنی بدل میکند که کمکم میفهمد چقدر حرف نگفته دارد.
داستان سنگ صبور دربارهٔ چیست؟
زنی سی و چند ساله از همسری مراقبت میکند که در پی درگیریهای کشور، بیحرکت و بیپاسخ بر بستر افتاده است. غذا دادن، شستشو، شمردن ساعتها؛ کار پرستار را میکند بیآنکه بداند این تلاش به جایی میرسد یا نه. خانه امن نیست، کوچهها خطرناکاند و پشتوانهای که خانواده معمولاً فراهم میکند در آشوب جنگ پراکنده شده است. مراقبت وظیفهشناسانه آرامآرام به حرف زدن میرسد. شنوندهای هست که نه میان حرف میدود، نه قضاوت میکند و نه چیزی را بازگو میکند؛ و زن هرچه بیشتر میگوید، از روایت مؤدب و مجاز زندگیاش دورتر میشود. فیلم میگوید این ماجرا در افغانستان یا هر سرزمین جنگزده دیگری میگذرد؛ یعنی به یک نقشه محدود نیست.
نقد Ktime
قوت کار در همین محدود نگه داشتن قاب است. رحیمی دوربین را نزدیک و جغرافیا را کوچک نگه میدارد، طوری که هر گشایش تازه در حرفهای آن زن حکم یک اتفاق را پیدا میکند، و وسوسه بریدن به میدان جنگ را کنار میگذارد. فراهانی بخش بزرگی از فیلم را تقریباً تنها نگه میدارد، مقابل بازیگری که به اقتضای نقش چیزی به او برنمیگرداند: از کارآمدی خشک به خستگی و بعد به چیزی نزدیک به سرکشی، بیآنکه هیچکدام را اعلام کند.
دربارهٔ بازیگران
گلشیفته فراهانی نقش اصلی را بازی میکند؛ از آن فرصتهای کمنظیری که یک بازیگر تقریباً تمام مدت روی پرده بماند. حمید جاودان، حسینه برگان، ماسی مروت، محمد المغراوی، ملک جهام خزعل، فایز فاضل و حاتم صدیقی بقیه گروه بازیگران را میسازند؛ جمعی از سینمای فارسیزبان و شمال آفریقا. حضور شخصیتهای فرعی بیشتر نقش فشار از بیرون را دارد تا یک خط داستانی موازی.
زمینه و اهمیت
«سنگ صبور» محصول ۲۰۱۳ است و کمی بیش از یک ساعت و نیم طول میکشد؛ درامی در بستر جنگ و در تلاقی چند فرهنگ سینمایی: تولید مشترک افغانستان، بریتانیا، آلمان و فرانسه، ساخته فیلمسازی افغان و به زبان فارسی. برای مخاطب ایرانی خارج از کشور این ترکیب آشناست، چون زبان، بافت زندگی خانگی و آن پرسش همیشگی که زن چه چیزی را پیش چه کسی میتواند بگوید، از مرزها عبور میکند. جنگ اینجا زمینه است نه نمایش.
تماشای «سنگ صبور» در Ktime
«سنگ صبور» را میتوانید در کیتایم تماشا کنید. خواندن این صفحه نیاز به ورود ندارد؛ برای پخش فیلم کافی است با حساب رایگان کیتایم وارد شوید. رابط فارسی هم در دسترس است تا گشتن در کاتالوگ برای خانوادههای فارسیزبان طبیعی باشد، روی تلویزیون، موبایل یا لپتاپ و از هر کجا که هستید.