کارگردان: محسن مخملباف
بازیگران: مریم ازبک، غفور براهویی، محسن مخملباف
«الفبای افغان» مستندی ایرانی به کارگردانی محسن مخملباف است که در سال ۲۰۰۲ ساخته شده و چهلوشش دقیقه طول دارد. این فیلم در روستاهای مرزی افغانستان و ایران فیلمبرداری شده و زندگی کودکانی را ثبت میکند که روزمرگی و فرهنگشان در دوران حکومت طالبان شکل گرفته بود.
داستان الفبای افغان دربارهٔ چیست؟
در مناطق مرزی میان افغانستان و ایران، نسلی از کودکان در دل کلاسدرسهایی که بهسختی امکانات ابتدایی دارند، خانههایی که ترک جنگ خورده و سنتهایی که زیر فشار محدودیتهای سخت بقا میکشند، روزگار میگذرانند. دوربین مخملباف با نگاهی آرام این زندگیهای کوچک را دنبال میکند؛ پسران و دخترانی که دسترسیشان به آموزش، بازی و بیان فرهنگی بهشدت محدود شده است. مستند لحظههای سادهای را ثبت میکند: درس خواندن در فضاهایی دستوپاچه، بزرگترهایی که میکوشند دانش محلی را به نسل بعد منتقل کنند، و کودکانی که بار شرایطی بسیار بزرگتر از خودشان را به دوش میکشند. فیلم بهجای اعلام موضع سیاسی، میگذارد که حضور و روزمرگی سوژهها خودشان سخن بگویند.
بازیگران و عوامل
محسن مخملباف، یکی از سرشناسترین فیلمسازان مستند و داستانی سینمای ایران، هم کارگردانی این اثر را برعهده دارد و هم خودش در تصاویر حضور دارد. مریم ازبک و غفور براهویی از سوژههای افغان فیلم هستند که در محیط واقعی خودشان جلوی دوربین قرار گرفتهاند. انتخاب آگاهانه مخملباف برای حضور مستقیم در فیلم، مرز میان ناظر و مشاهدهشونده را کمرنگ میکند.
زمینه و اهمیت
«الفبای افغان» در سال ۲۰۰۲ ساخته شد، زمانی که توجه جهانی به شدت بر افغانستان متمرکز بود. این مستند منطقهای مرزی را ثبت میکند که برای ایرانیان اهمیت ویژهای دارد؛ کشور همسایهای با پیوندهای زبانی و فرهنگی عمیق از طریق میراث مشترک فارسی و دری. برای بینندگان ایرانی مقیم خارج، بهویژه آنان که خاطرات خانوادگی از مناطق مرزی ایران و افغانستان دارند، این فیلم سندی مستند از جوامع تحت فشار است. مخملباف در این دوره چند اثر دیگر نیز با موضوع افغانستان ساخت و این فیلم جایگاه مشخصی در آن مجموعه دارد. مدت چهلوشش دقیقهای فیلم، تجربهای فشرده و در دسترس از سینمای مستند ایران را فراهم میکند.
کجا و چطور تماشا کنیم
«الفبای افغان» روی K-Time موجود است. میتوانید آن را از مرورگر وب، تلویزیون یا گوشیتان تماشا کنید. نیازی به VPN ندارید و هیچ محدودیت جغرافیایی وجود ندارد. اشتراک هر زمان قابل لغو است.